Cuộc họp do ông Lê Vệ Quốc, Cục trưởng Cục Đăng ký giao dịch bảo đảm và Bồi thường nhà nước (Bộ Tư pháp) chủ trì với sự tham dự của đại diện các đơn vị liên quan của Bộ Tư pháp, Bộ Nông nghiệp và Môi trường, Văn phòng Chính phủ, Bộ Công an cùng đại diện Hiệp hội Ngân hàng Việt Nam, Hiệp hội Công chứng Việt Nam, Hội Công chứng viên Hà Nội, các tổ chức tín dụng và Văn phòng đăng ký đất đai thành phố Hà Nội.
Thay đổi phương thức xác nhận thông tin đăng ký biện pháp bảo đảm bằng quyền sử dụng đất, tài sản gắn liền với đất
Thông tin tại cuộc họp, bà Nguyễn Thị Thu Hằng, Phó Cục trưởng Cục trưởng Cục Đăng ký giao dịch bảo đảm và Bồi thường nhà nước cho biết, kể từ ngày 01/01/2026, theo điểm b khoản 2 Điều 11 Nghị quyết số 254/2025/QH15 của Quốc hội, thông tin đăng ký thế chấp quyền sử dụng đất, tài sản gắn liền với đất quy định được cập nhật vào cơ sở dữ liệu đất đai mà không phải xác nhận trên Giấy chứng nhận đã cấp. Trong quá trình thực hiện chức năng quản lý nhà nước về đăng ký biện pháp bảo đảm, Cục Đăng ký giao dịch bảo đảm và Bồi thường nhà nước đã nhận được phản ánh của một số tổ chức tín dụng và tổ chức hành nghề công chứng về khó khăn trong tra cứu thông tin, dữ liệu về đăng ký thế chấp quyền sử dụng đất, tài sản gắn liền với đất khi thông tin này không được xác nhận trên Giấy chứng nhận.

Bà Nguyễn Thị Thu Hằng, Phó Cục trưởng Cục trưởng Cục Đăng ký giao dịch bảo đảm và Bồi thường nhà nước (Bộ Tư pháp)
Phó Cục trưởng Nguyễn Thị Thu Hằng cũng nhấn mạnh, hệ thống pháp luật hiện hành, trong đó, Nghị định số 99/2022/NĐ-CP ngày 30/11/2022 của Chính phủ về đăng ký biện pháp bảo đảm; Nghị định số 101/2024/NĐ-CP ngày 29/7/2024 của Chính phủ quy định về điều tra cơ bản đất đai; đăng ký, cấp Giấy chứng nhận quyền sử dụng đất, quyền sở hữu tài sản gắn liền với đất và Hệ thống thông tin đất đai; Nghị định số 151/2025/NĐ-CP ngày 12/6/2025 của Chính phủ quy định về phân định thẩm quyền của chính quyền địa phương 02 cấp, phân quyền, phân cấp trong lĩnh vực đất đai, Luật Dữ liệu năm 2024 và các văn bản quy phạm pháp luật khác liên quan đã có quy định về cơ chế, trình tự, thủ tục cung cấp, cơ chế kết nối, chia sẻ thông tin, dữ liệu đất đai (bao gồm cả thông tin, dữ liệu về đăng ký biện pháp bảo đảm bằng quyền sử dụng đất, tài sản gắn liền với đất).
Tổ chức tín dụng, tổ chức hành nghề công chứng gặp khó trong thực tiễn tra cứu, tìm hiểu thông tin, dữ liệu đất đai
Tại cuộc họp, đại diện Hiệp hội Công chứng viên Việt Nam, Hiệp hội Ngân hàng Việt Nam và các tổ chức tín dụng chia sẻ, sau khi quy định về thông tin đăng ký thế chấp quyền sử dụng đất, tài sản gắn liền với đất không còn được xác nhận trên Giấy chứng nhận mà được cập nhật vào cơ sở dữ liệu đất đai theo Nghị quyết 254/2025/QH15, một số tổ chức tín dụng, tổ chức hành nghề công chứng gặp khó khăn trong việc tra cứu thông tin về đăng ký biện pháp bảo đảm bằng quyền sử dụng đất, tài sản gắn liền với đất do việc tra cứu thông tin được thực hiện thông qua việc nộp văn bản, Phiếu yêu cầu cung cấp dữ liệu, tuy nhiên việc cung cấp thông tin còn chậm; chưa có cơ chế kết nối, chia sẻ cơ sở dữ liệu đất đai với cơ sở dữ liệu công chứng, chưa có cơ chế cho phép tổ chức, cá nhân tự tra cứu thông tin trong cơ sở dữ liệu đất đai. Điều này dẫn tới phát sinh thêm thủ tục, chi phí, kéo dài thời gian tác nghiệp, ảnh hưởng đến hoạt động công chứng hợp đồng, giao dịch, ảnh hưởng đến hoạt động cho vay của các tổ chức tín dụng.
Đảm bảo dữ liệu có sẵn, vướng mắc chủ yếu ở khâu triển khai
Phát biểu tại cuộc họp, ông Võ Anh Tuấn, Phó Cục trưởng Cục Quản lý đất đai (Bộ Nông nghiệp và Môi trường) cho biết, ngay sau khi Nghị quyết số 254/2025/QH15 có hiệu lực thi hành, Cục Quản lý đất đai đã ban hành văn bản hướng dẫn các địa phương triển khai thực hiện việc đăng ký biện pháp bảo đảm bằng quyền sử dụng đất, tài sản gắn liền với đất. Theo ông Võ Anh Tuấn, tại văn bản hướng dẫn, Cục Quản lý đất đai cũng đã chỉ đạo các địa phương đảm bảo có đầy đủ thông tin về đăng ký biện pháp bảo đảm bằng quyền sử dụng đất, tài sản gắn liền với đất trong cơ sở dữ liệu. Bên cạnh đó, ông Tuấn cũng nhấn mạnh, trình tự, thủ tục cung cấp thông tin, dữ liệu đất đai đã được quy định cụ thể; đối với thông tin, dữ liệu có sẵn trong cơ sở dữ liệu, việc cung cấp được thực hiện trong ngày làm việc, trường hợp yêu cầu cung cấp thông tin được nộp sau 15h thì việc cung cấp được thực hiện trong ngày làm việc tiếp theo, cơ bản đáp ứng được yêu cầu của người dân, doanh nghiệp. Các vướng mắc trong tra cứu, tìm hiểu thông tin theo phản ánh chủ yếu phát sinh từ việc thi hành quy định pháp luật.

Ông Võ Anh Tuấn, Phó Cục trưởng Cục Quản lý đất đai (Bộ Nông nghiệp và Môi trường)
Hiện tại, Bộ Nông nghiệp và Mội trường cũng đang xây dựng, hoàn thiện Hệ thống thông tin giải quyết thủ tục hành chính thuộc lĩnh vực của Bộ. Để tháo gỡ khó khăn, vướng mắc trong tra cứu thông tin, dữ liệu đất đai, Cục Quản lý đất đai sẽ ưu tiên xây dựng, hoàn thiện thủ tục hành chính trong cung cấp thông tin, dữ liệu đất đai trong Hệ thống thông tin giải quyết thủ tục hành chính của Bộ; qua đó đảm bảo việc cung cấp thông tin, dữ liệu đất đai thực hiện bài bản, nhanh chóng hơn.
Định hướng kết nối, chia sẻ dữ liệu trong thời gian tới
Đại diện Trung tâm dữ liệu đất đai và Cục Chuyển đổi số (Bộ Nông nghiệp và Môi trường) cho biết, hiện Cơ sở dữ liệu quốc gia về đất đai đã có khoảng 61 triệu thửa đất, trong đó khoảng 25 triệu thửa đã được đối soát với Cơ sở dữ liệu quốc gia về dân cư. Bộ đang tích cực xây dựng phần mềm và dự kiến cung cấp các trường thông tin theo Nghị quyết số 66.7/2025/NQ-CP ngày 15/11/2025 của Chính phủ quy định cắt giảm, đơn giản hóa thủ tục hành chính dựa trên dữ liệu trên Cơ sở dữ liệu quốc gia.
Đại diện Trung tâm Dữ liệu quốc gia (Bộ Công an) cũng khẳng định, theo quy định về kết nối, chia sẻ dữ liệu bắt buộc, việc tra cứu dữ liệu sẽ được thực hiện thông qua cổng của Trung tâm Dữ liệu quốc gia, bảo đảm đồng bộ, thống nhất trong toàn hệ thống chính trị.
Phát biểu ý kiến tại cuộc họp, Cục trưởng Lê Vệ Quốc ghi nhận những khó khăn, vướng mắc phát sinh trong thực tiễn tác nghiệp của các tổ chức, doanh nghiệp khi tra cứu thông tin, dữ liệu về đăng ký biện pháp bảo đảm bằng quyền sử dụng đất, tài sản gắn liền với đất.

Ông Lê Vệ Quốc, Cục trưởng Cục Đăng ký giao dịch bảo đảm và Bồi thường nhà nước (Bộ Tư pháp)
Cục trưởng Lê Vệ Quốc cho nêu rõ, trước mắt, trường hợp có nhu cầu tra cứu, tìm hiểu thông tin đăng ký biện pháp bảo đảm bằng quyền sử dụng đất, tài sản gắn liền với đất, tổ chức, cá nhân thực hiện theo quy định về cung cấp thông tin, dữ liệu đất đai theo quy định tại Nghị định số 101/2024/NĐ-CP, Nghị định số 151/2025/NĐ-CP, Thông tư số 56/2024/TT-BTC. Trong phạm vi chức năng, nhiệm vụ, cơ quan có thẩm quyền cần chỉ đạo các Văn phòng đăng ký đất đai thực hiện đúng quy định của pháp luật trong cung cấp thông tin, dữ liệu đất đai cho người dân, doanh nghiệp. Bên cạnh đó, ông Lê Vệ Quốc cũng thống nhất với ý kiến của ông Võ Anh Tuấn về việc, để đáp ứng đầy đủ, kịp thời nhu cầu tra cứu, tìm hiểu thông tin dữ liệu về đăng ký biện pháp bảo đảm bằng quyền sử dụng đất, tài sản gắn liền với đất, Bộ Nông nghiệp và Môi trường sẽ ưu tiên xây dựng, hoàn thiện Hệ thống thông tin giải quyết thủ tục hành chính của Bộ trong đó có thủ tục cung cấp thông tin nhằm đáp ứng yêu cầu tra cứu, tìm hiểu thông tin, dữ liệu về đăng ký biện pháp bảo đảm bằng quyền sử dụng đất, tài sản gắn liền với đất.
Trong phạm vi chức năng, nhiệm vụ của đơn vị, trong thời gian tới, Cục Đăng ký giao dịch bảo đảm và Bồi thường nhà nước, Bộ Tư pháp sẽ phối hợp với các cơ quan, đơn vị liên quan nghiên cứu, đề xuất cơ chế kết nối, chia sẻ dữ liệu nhằm bảo đảm việc tra cứu thông tin về đăng ký biện pháp bảo đảm được nhanh chóng, thuận lợi hơn cho người dân, doanh nghiệp./.
Đ.T.N